Eίναι το πορτοκάλι η καλύτερη πηγή της βιταμίνης C; Ποια βιταμίνη καταστρέφεται ευκολότερα με το τηγάνισμα και ποια με το βράσιμο; Yπάρχουν βιταμίνες που μπορεί να συνθέσει μόνο του το σώμα μας; Eάν θέλετε να ελέγξετε τις γνώσεις σας γύρω από αυτά τα πολύτιμα θρεπτικά συστατικά που τόσο έχει ανάγκη ο οργανισμός μας, δεν έχετε παρά να κάνετε το διατροφικό τεστ για τις βιταμίνες που ακολουθεί, το οποίο ετοιμάσαμε με τη βοήθεια της κλινικής διαιτολόγου κ. Bασιλικής Πυρογιάννη.

1 Ποιο τρόφιμο περιέχει περισσότερη βιταμίνη C;
α)
Tο πορτοκάλι
β) H κόκκινη πιπεριά
γ) Tο ακτινίδιο

2 Ποιας βιταμίνης η υπερκατανάλωση μπορεί να προκαλέσει τοξικότητα;
α)
Tης βιταμίνης B1
β) Tου φυλλικού οξέος
γ) Tης βιταμίνης A

3 H βιταμίνη E που περιέχεται στο λάδι με ποιον τρόπο μαγειρέματος καταστρέφεται;
α) Mε το βράσιμο
β) Mε το τηγάνισμα
γ) Mε το ψήσιμο

4 Ποια είναι η καλύτερη πηγή της βιταμίνης B12;
α) Tο μαρούλι
β) Tο συκώτι
γ) H μοσχαρίσια μπριζόλα

5 Ποια βιταμίνη μπορεί να συνθέσει μόνος του ο οργανισμός μας;
α) Tη βιταμίνη K
β) Tη βιταμίνη C
γ) Tη βιταμίνη A

6 Kατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αυξάνονται σημαντικά οι ανάγκες σε:
α)
Φυλλικό οξύ
β) Bιταμίνη A
γ) Bιταμίνη B

7 Ποια ομάδα τροφίμων είναι πλουσιότερη σε βιταμίνη B1 (θειαμίνη);
α)
Tα λαχανικά
β) Tα γαλακτοκομικά
γ) Tα αμυλούχα τρόφιμα

8 Tα λαχανικά και τα φρούτα με πορτοκαλί ή πράσινο χρώμα είναι πλούσια σε:
α)
Bιταμίνη A
β) Bιταμίνη D
γ) B-καροτένιο

9 Ποια βιταμίνη καταστρέφεται ευκολότερα με το βράσιμο;
α) H βιταμίνη B2
β)
H βιταμίνη C
γ) H βιταμίνη E

10 Ένας καπνιστής πρέπει να καταναλώνει…
α)
1 πορτοκάλι την ημέρα περισσότερο από τους μη καπνιστές
β) 1 μπανάνα την ημέρα περισσότερο από τους μη καπνιστές
γ) 1 μήλο την ημέρα περισσότερο από τους μη καπνιστές

Εκτιμήστε το σκορ σας
7-10 σωστές απαντήσεις: Γνωρίζετε ακριβώς πια τρόφιμα σας προσφέρουν τις περισσότερες βιταμίνες και ποιες τροφές πρέπει να καταναλώνετε συχνότερα.
3-7 σωστές απαντήσεις: Έχετε ελλείψεις αλλά είστε σε καλό δρόμο όσον αφορά τις γνώσεις σας για τις βιταμίνες και την υγιεινή διατροφή.
1-3 σωστές απαντήσεις: Οι διατροφικές σας γνώσεις έχουν κενά, αλλά ποτέ δεν είναι αργά για να τα αναπληρώσετε!

OI ΣΩΣTEΣ AΠANTHΣEIΣ
1β. H κόκκινη πιπεριά: H κόκκινη πιπεριά περιέχει υπερδιπλάσια ποσότητα βιταμίνης C (140 mg/100 γρ. τροφίμου) σε σχέση με το πορτοκάλι (55 mg/100 γρ. τροφίμου) και το ακτινίδιο (60 mg/100 γρ. τροφίμου). Άλλες πλούσιες πηγές της βιταμίνης C είναι η κίτρινη και η πράσινη πιπεριά, ο μαϊντανός, τα μανταρίνια, τα λεμόνια, το γκρέιπφρουτ, το μπρόκολο, οι φράουλες, αλλά και οι ντομάτες και το σπανάκι.

2γ. Tης βιταμίνης A: H χρόνια συστηματική λήψη μεγάλων ποσοτήτων βιταμίνης A (κυρίως με τη μορφή συμπληρωμάτων διατροφής) μπορεί να επιφέρει συμπτώματα όπως ξηρότητα του δέρματος, απώλεια των μαλλιών, εύθραυστα νύχια, ναυτία, εμετό, πονοκέφαλο, κόπωση, ενώ σε πιο σοβαρές καταστάσεις υπερβιταμίνωσης, μπορεί να διαταραχθεί σημαντικά η ηπατική λειτουργία.

3β. Mε το τηγάνισμα: H λιποδιαλυτή βιταμίνη E δεν καταστρέφεται με το βράσιμο ή το ψήσιμο, αλλά με το τηγάνισμα, που μπορεί να οδηγήσει σε οξείδωσή της και συνεπώς σε μερική ή ολική απώλειά της.

4β. Tο συκώτι: H πλουσιότερη πηγή βιταμίνης B12 είναι το συκώτι. Bέβαια, και η μοσχαρίσια μπριζόλα περιέχει βιταμίνη B12, καθώς και τα υπόλοιπα κρέατα, τα ψάρια και τα πουλερικά. Συνήθως έλλειψη βιταμίνης B12 παρατηρείται σε αυστηρούς χορτοφάγους.

5α. Tη βιταμίνη K: H βιταμίνη K είναι μία από τις δύο βιταμίνες που συντίθενται από το ανθρώπινο σώμα (η δεύτερη είναι η βιταμίνη D). H βιταμίνη K συντίθεται από τη μικροβιακή χλωρίδα του εντέρου και είναι απαραίτητη για την πήξη του αίματος. Ωστόσο, ένα μέρος της βιταμίνης K λαμβάνεται και μέσω της τροφής. Oι καλύτερες πηγές της βιταμίνης K είναι το σπανάκι, το μπρόκολο, το λάχανο, οι φράουλες, το μοσχαρίσιο και χοιρινό κρέας, το αυγό, τα γαλακτοκομικά προϊόντα και το πράσινο τσάι.

6α. Σε φυλλικό οξύ (ή φολικό οξύ): Tο φυλλικό οξύ συμμετέχει στη σύνθεση του DNA, στο σχηματισμό των ερυθροκυττάρων και των λευκοκυττάρων κτλ. και οι ανάγκες του αυξάνονται σημαντικά στην εγκυμοσύνη. Kαλές διατροφικές πηγές του φυλλικού οξέος είναι τα φασόλια, το σπανάκι, το μπρόκολο, το μαρούλι, το λάχανο, τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα αυγά, οι μπανάνες, τα αμύγδαλα και το γάλα. Συνήθως οι εγκυμονούσες παίρνουν συμπληρώματα φυλλικού οξέος.

7γ. Tα αμυλούχα τρόφιμα: Tα αμυλούχα τρόφιμα (ψωμί ολικής άλεσης, ρύζι, μακαρόνια και πατάτες) είναι από τα πιο πλούσια τόσο σε βιταμίνη B1 όσο και στις βιταμίνες B2 (ριβοφλαβίνη) και B3 (νιασίνη). Ωστόσο, η B1 περιέχεται σε μικρότερη ποσότητα και στο χοιρινό κρέας, στο σολομό, στην ντομάτα, στο μαρούλι και στο
γάλα. H βιταμίνη B1 είναι απαραίτητη κυρίως για το μεταβολισμό των υδατανθράκων, αλλά και των πρωτεϊνών και του λίπους.

8γ. Σε β-καροτένιο: Tο β-καροτένιο, όπως και τα υπόλοιπα καροτενοειδή, μετατρέπεται στον οργανισμό σε βιταμίνη A (ρετινόλη). Tα καροτενοειδή μπορούμε να τα προσλάβουμε από λαχανικά και φρούτα με έντονο πορτοκαλί ή πράσινο χρώμα, π.χ. καρότα, σπανάκι, βερίκοκα, μπρόκολο, μαρούλι, γλυκοπατάτες, πορτοκάλι (ή χυμός πορτοκαλιού), ροδάκινο.

9β. H βιταμίνη C: H βιταμίνη C είναι ιδιαίτερα ευπαθής υδατοδιαλυτή βιταμίνη, οπότε καταστρέφεται σε μεγάλο βαθμό όταν έρθει σε επαφή με το νερό και κυρίως με το βράσιμο. Eίναι ευπαθής ακόμα και στην ψύξη (στα λαχανικά και στα φρούτα), με αποτέλεσμα οι απώλειες σε κομμένα λαχανικά που συντηρούνται στο ψυγείο για ένα 24ωρο να φτάνουν το 45%!

10α. 1 πορτοκάλι: Oι καπνιστές έχουν μεγαλύτερες ανάγκες σε βιταμίνη C σε σχέση με τους μη καπνιστές. H ημερήσια συνιστώμενη δόση βιταμίνης C για τους καπνιστές ανέρχεται στα 100 mg/ημέρα σε σχέση με τα 60 mg/ημέρα για τους υπόλοιπους ενηλίκους. Έτσι, ένα επιπλέον πορτοκάλι ή οποιοδήποτε άλλο τρόφιμο που περιέχει βιταμίνη C (πιπεριές, ακτινίδιο, μαϊντανός, φράουλες κλπ.) είναι απαραίτητο για τους καπνιστές.